Χουρμάς: Παραδοσιακή τροφή με σύγχρονη αξία
Ο χουρμάς είναι ο καρπός της φοινικιάς, η οποία λέγεται και χουρμαδιά, ενώ η επιστημονική ονομασία του δέντρου είναι «φοίνικας ο δακτυλοφόρος». Το φυτό αυτό πιθανότατα κατάγεται από τη δυτική Ινδία και την περιοχή του Περσικού Κόλπου και υπάρχει αναφορά για την καλλιέργεια του ήδη από το 5.000 π.Χ. Είναι ιδιαίτερα δημοφιλής στις άγονες, θερμές ερήμους του πλανήτη. Στη χώρα μας, η χουρμαδιά ευδοκιμεί εύκολα στις νότιες περιοχές, ιδιαίτερα σε παραθαλάσσιες περιοχές, όπου δίνει κι έναν εξωτικό χαρακτήρα.
Ο χουρμάς είναι ένας καρπός με υψηλή διατροφική αξία και πολλαπλά οφέλη για την υγεία μας. Αποτελεί μια πλούσια πηγή ενέργειας, αφού απαρτίζεται κατά 70% περίπου από φυσικά σάκχαρα, κυρίως φρουκτόζη και γλυκόζη σε ίσες ποσότητες. Το υπόλοιπο ποσοστό περιλαμβάνει πρωτεΐνες, φυτικές ίνες και ποικίλα μικροθρεπτικά συστατικά, όπως κάλιο, ασβέστιο, μαγνήσιο, σίδηρο και φώσφορο.
Ωστόσο, επειδή είναι σχετικά υψηλοί σε θερμίδες και φυσικά σάκχαρα, θα πρέπει να καταναλώνονται με μέτρο ως μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής.
Οι χουρµάδες διαχρονικά σε διάφορους λαούς, έχουν χρησιµοποιηθεί για πολλούς φαρµακευτικούς σκοπούς, από γαστρεντερικά προβλήµατα µέχρι πυρετό, οίδηµα και βρογχίτιδα. Ας δούμε λοιπόν στην πράξη, σε τί ωφελούν τον οργανισμό μας ακόμη και σήμερα!
Οφέλη για την υγεία μας
- Προστατεύουν τα κύτταρα από το οξειδωτικό στρες που μπορούν να προκαλέσουν οι ελεύθερες ρίζες. Kατ’ επέκταση, προστατεύουν τον οργανισμό από χρόνιες ασθένειες, λόγω της υψηλής περιεκτικότητας τους σε αντιοξειδωτικές ουσίες, όπως πολυφαινόλες, ανθοκυανίνες και καροτενοειδή.
- Συμβάλλουν στην καλή λειτουργία του πεπτικού συστήματος και του μικροβιώματος του εντέρου, λόγω της υψηλής περιεκτικότητάς τους σε φυτικές ίνες.
- Δίνουν άμεση ενέργεια στον οργανισμό, λόγω της υψηλής περιεκτικότητας τους σε φυσικά σάκχαρα.
- Συμβάλλουν στην ενδυνάμωση των οστών, καθώς αποτελούν σημαντική πηγή θρεπτικών στοιχείων για τον οστικό ιστό, όπως μαγνήσιο, χαλκό και φώσφορο.
- Αποτελούν καλή πηγή φυτικού σιδήρου, συνεπώς θα μπορούσαν να βοηθήσουν στην πρόληψη της αναιμίας κυρίως σε άτομα που δεν καταναλώνουν συστηματικά κόκκινο κρέας.
- Έχουν καρδιοπροστατευτική δράση λόγω της περιεκτικότητάς τους σε κάλιο.
- Μπορούν να προστεθούν με μέτρο σε μία διατροφή φιλική προς τον διαβήτη, λόγω του χαμηλού γλυκαιμικού τους δείκτη και της περιεκτικότητας σε φυτικές ίνες.
- Μπορούν να προάγουν την υγεία του εγκεφάλου, λόγω της περιεκτικότητάς τους σε χολίνη, η οποία είναι απαραίτητη για την ανάπτυξη και τη λειτουργία του εγκεφάλου.
Υπάρχουν πολλοί διαφορετικοί τύποι χουρμάδων που διατίθενται στις αγορές τροφίμων σε όλο τον κόσμο. Στην Ελλάδα, οι πιο συνηθισμένοι τύποι χουρμάδων είναι οι χουρμάδες της ποικιλίας Medjool και Deglet Noor. Μπορούν να καταναλωθούν τόσο φρέσκοι, όσο και αποξηραμένοι και μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως φυσικό υποκατάστατο της ζάχαρης σε διάφορες συνταγές και σνακ.
Βιβλιογραφία
Al-Farsi, M. A., & Lee, C. Y. (2008). Nutritional and functional properties of dates: A review. Critical Reviews in Food Science and Nutrition
Ali-Mohamed, A. Y., & Al-Zahrani, N. (2017). Date fruit (Phoenix dactylifera L.): Chemical composition, nutritional and medicinal values. Journal of King Saud University-Science